Η γεωπολιτική σκακιέρα στην Ανατολική Μεσόγειο και την Ερυθρά Θάλασσα εισέρχεται σε μια νέα, ιδιαίτερα κρίσιμη φάση, καθώς οι υλικοτεχνικές ανάγκες του Πολεμικού Ναυτικού των ΗΠΑ (USN) φαίνεται να μετατρέπουν στρατηγικές υποδομές, όπως η βάση της Σούδας στην Κρήτη, σε δυνητικούς στόχους υψηλού ρίσκου.
Ο διακεκριμένος αναλυτής γεωστρατηγικής και μακροοικονομίας, Anusar Farooqui, κρούει τον κώδωνα του κινδύνου, επισημαίνοντας μια κρίσιμη επιχειρησιακή αδυναμία των αμερικανικών δυνάμεων που θα μπορούσε να αλλάξει τις ισορροπίες της «Μεγάλης Αντιπαράθεσης» στην περιοχή.
Σύμφωνα με την ανάλυση του Farooqui, ο οποίος είναι γνωστός για την ικανότητά του να συνδέει τις τεχνικές πτυχές του παγκόσμιου νομισματικού και στρατιωτικού συστήματος με τις διεθνείς σχέσεις, το αμερικανικό ναυτικό αντιμετωπίζει ένα σημαντικό πρόβλημα εφοδιαστικής αλυσίδας (logistics). Τα αμερικανικά πολεμικά πλοία, παρά την τεχνολογική τους υπεροχή, στερούνται της δυνατότητας επαναγέμισης των οπλικών τους συστημάτων εν πλω.
Η διαδικασία αυτή απαιτεί την κατάπλευση σε οργανωμένες ναυτικές βάσεις, γεγονός που περιορίζει την επιχειρησιακή ευελιξία των μονάδων σε περιόδους παρατεταμένων συγκρούσεων. Ο Farooqui υποστηρίζει ότι οι ιρανικές επιθέσεις έχουν ήδη καταστήσει μη χρησιμοποιήσιμες όλες τις κοντινές βάσεις στην περιοχή των επιχειρήσεων, αναγκάζοντας το USN να αναζητήσει ασφαλές καταφύγιο και εφοδιασμό σε μεγαλύτερη απόσταση.
Σούδα και Τζιμπουτί: Τα νέα προπύργια στο στόχαστρο
Στο πλαίσιο αυτό, οι αμερικανικές δυνάμεις φαίνεται να στρέφονται πλέον σε δύο συγκεκριμένα στρατηγικά σημεία: τη ναυτική βάση στη Σούδα της Κρήτης και τις εγκαταστάσεις στο Τζιμπουτί, στο Κέρας της Αφρικής. Η εξέλιξη αυτή τοποθετεί την Ελλάδα στο επίκεντρο της κρίσης, καθώς η Σούδα αναδεικνύεται σε αναπόσπαστο κρίκο της αμερικανικής στρατιωτικής παρουσίας.
Ωστόσο, η χρήση αυτών των βάσεων συνοδεύεται από έναν σοβαρό κίνδυνο. Όπως επισημαίνει ο αναλυτής, αμφότερες οι τοποθεσίες βρίσκονται εντός του βεληνεκούς των πλέον εξελιγμένων ιρανικών πυραύλων. Πρόκειται για βλήματα μεγάλου βεληνεκούς, τα οποία χαρακτηρίζονται από υψηλή δυσκολία αναχαίτισης, αποτελώντας την αιχμή του δόρατος του οπλοστασίου της Τεχεράνης.
Η στρατηγική του Ιράν και οι προοπτικές κλιμάκωσης
Η ανάλυση του Farooqui καταλήγει σε μια δυσοίωνη πρόβλεψη. Θεωρεί αναμενόμενο το Ιράν να επιχειρήσει, τουλάχιστον σε επίπεδο πρόθεσης, να πλήξει τις βάσεις αυτές. Η στοχοποίηση της Σούδας ή του Τζιμπουτί θα αποτελούσε μια κίνηση υψηλού συμβολισμού και ουσίας, καθώς μια επιτυχής προσβολή θα υπονόμευε την ικανότητα του αμερικανικού ναυτικού να ανανεώνει τα πυρομαχικά του και να διατηρεί την παρουσία του στην περιοχή.
Η κατανόηση της σύγχρονης παγκόσμιας σκηνής απαιτεί να απορρίψουμε τις ιδεαλιστικές φαντασιώσεις και να εξετάσουμε την αντικειμενική πραγματικότητα στην ολότητά της. Οφείλουμε να αναγνωρίσουμε ότι, ενώ οι λαοί και τα κινήματα διατηρούν τον αντιιμπεριαλιστικό τους χαρακτήρα, τα έθνη-κράτη στη σημερινή φάση του παγκόσμιου καπιταλισμού κινούνται αποκλειστικά με όρους γεωοικονομίας και ισχύος.
Για να κατανοήσουμε το βάθος της προδοσίας των λαϊκών προσδοκιών από τις μεγάλες δυνάμεις της Ανατολής, οφείλουμε να διεισδύσουμε στα αδιάψευστα στοιχεία που συνθέτουν τη διεθνή σκακιέρα του 2025-2026. Η διαλεκτική μας επιβάλλει να δούμε την αντικειμενική αλήθεια: Οι ενεργειακοί δρόμοι και οι επενδυτικές στρατηγικές δεν σταματούν μπροστά σε ανθρωπιστικές καταστροφές.
Το Τέλος του Ιδεολογικού Ρομαντισμού
Πρέπει να είμαστε σαφείς: Δεν υπάρχει καμία κοινή, επίσημη ανακοίνωση της Κίνας και της Ρωσίας που να κάνει λόγο για «αντι-ιμπεριαλισμό» με τον παραδοσιακό μαρξιστικό-λενινιστικό τρόπο (ως πάλη κατά του καπιταλισμού). Αντίθετα, οι επίσημες διακηρύξεις τους (όπως οι κοινές δηλώσεις στο πλαίσιο των BRICS ή του SCO) μιλούν για έναν «πολυπολικό κόσμο», για τον «εκδημοκρατισμό των διεθνών σχέσεων» και τον «σεβασμό της εθνικής κυριαρχίας». Αυτοί οι όροι περιγράφουν την προσπάθειά τους να αναδιανείμουν την πίτα του παγκόσμιου πλούτου, όχι να ανατρέψουν το σύστημα που τον παράγει.
Αντίθετα με τις προσδοκίες μας, τι συμβαίνει εδώ που κάποιοι αρνούνται εμμονικά να δουν, ξεκινώντας απο τα πιο πρόσφατα και σημαντικά:
1. 22 Μαΐου 2025: Η Συρία (HTS- Αλ Κάιντα) υπογράφει 20ετή συμφωνία με την Fidi της Κίνας για την ενίσχυση των επενδύσεων σε ελεύθερες ζώνες καθώς χαλαρώνουν οι δυτικές κυρώσεις
Και οι δύο πλευρές αντάλλαξαν απόψεις για τις σχέσεις Κίνας-Ισραήλ και την πρακτική τους συνεργασία.»
5.ΙΕΡΟΥΣΑΛΗΜ, 21 Ιανουαρίου (Xinhua) -- Η Κίνα διατήρησε τη θέση της ως η μεγαλύτερη πηγή εισαγωγών βασικών προϊόντων του Ισραήλ για πέμπτο συνεχόμενο έτος το 2024, σύμφωνα με στοιχεία που δημοσίευσε την Τρίτη η Κεντρική Στατιστική Υπηρεσία του Ισραήλ.
Εξετάζοντας τα οικονομικά συμφέροντα αυτών των κρατών και την σχέση τους με το Ισραήλ, βλέπουμε τα εξής κι ας ασχοληθούμε μόνο με την Κίνα, καθώς ο κατάλογος που την αφορά είναι τεράστιος:
Επίσης: Οι Εισαγωγές του Ισραήλ απο την Κίνα το 2022 ήταν στην κορυφή της κατάταξης με 13,15 εκατομμύρια δολάρια, με δευτερες τις ΗΠΑ με 9,66 δισ. δολ. και 3η την Γερμανία με 7,08 δισ. δολ.
1. Η Γεωοικονομία των Αριθμών: Η Περίπτωση του Ισραήλ
Η ροή του κεφαλαίου είναι ο πιο αδιάψευστος μάρτυρας. Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία της Κεντρικής Στατιστικής Υπηρεσίας του Ισραήλ (CBS) και του Trading Economics:
Η Κίνα παραμένει ο νούμερο ένα προμηθευτής του Ισραήλ για 7 συνεχή έτη (2020-2026).
Μόνο τον Ιανουάριο του 2026, οι εισαγωγές από την Κίνα στο Ισραήλ ανήλθαν σε 1,202 δισ. δολάρια, καλύπτοντας το 21,5% της ισραηλινής αγοράς.
Από τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα (Το 2023 και το 2024, οι κινεζικές μάρκες BYD, Geely κατέλαβαν πάνω από το 60% της αγοράς ηλεκτρικών αυτοκινήτων στο Ισραήλ) μέχρι τις υποδομές στα λιμάνια της Χάιφα, η κινεζική οικονομική διείσδυση στο Ισραήλ είναι δομική και αδιατάρακτη από τις γεωπολιτικές εντάσεις.
Ο «Δρόμος του Μεταξιού» και η Ενεργειακή Σκακιέρα
Η στάση της Κίνας καθορίζεται από το γιγαντιαίο σχέδιο Belt and Road Initiative (BRI). Για το Πεκίνο, το Ιράν είναι ένας κρίσιμος ενεργειακός κόμβος, αλλά ταυτόχρονα το Ισραήλ και οι μοναρχίες του Κόλπου είναι απαραίτητοι εμπορικοί εταίροι και τεχνολογικοί τροφοδότες.
Η Κίνα επιδιώκει τη σταθερότητα των ενεργειακών δρόμων και όχι τη στρατιωτική ανάφλεξη που θα διέλυε τις εφοδιαστικές αλυσίδες.
Η στρατηγική της είναι η «εξισορρόπηση των αντιθέτων»:
Αγοράζει πετρέλαιο από το Ιράν, ενώ ταυτόχρονα χτίζει τις υποδομές του Ισραήλ. Αυτό δεν είναι αντιιμπεριαλισμός, είναι διαχείριση παγκόσμιας ισχύος.
Κινεζικές Επενδύσεις στο Ισραήλ: Η Στρατηγική της «Σιωπηλής» Διείσδυσης
Ενώ η ρητορική του Πεκίνου στον ΟΗΕ μιλά για κατάπαυση του πυρός, η οικονομική του μηχανή ενισχύει τη λειτουργικότητα του ισραηλινού κράτους. Σύμφωνα με το INSS (Institute for National Security Studies) και τη βάση δεδομένων της World Bank:
Λιμενικές Υποδομές: Η κινεζική κρατική εταιρεία SIPG (Shanghai International Port Group) διαχειρίζεται το νέο λιμάνι του Κόλπου της Χάιφα με συμβόλαιο 25 ετών.
Το λιμάνι αυτό είναι η πύλη εισόδου του 90% των εισαγωγών του Ισραήλ. Το γεγονός ότι η Κίνα ελέγχει την κύρια αρτηρία τροφοδοσίας του Ισραήλ εν μέσω πολεμικών επιχειρήσεων, αποδεικνύει ότι η γεωοικονομία του "Belt and Road" προηγείται οποιασδήποτε αλληλεγγύης προς τον παλαιστινιακό ή τον ιρανικό λαό.
Από τις αρχές του 2026, ο Διεθνής Όμιλος Λιμένων της Σαγκάης (SIPG) συνεχίζει να λειτουργεί ο τερματικός σταθμός Haifa Bayport (γνωστός και ως Νέος τερματικός σταθμός εμπορευματοκιβωτίων), ο οποίος άνοιξε επίσημα τον Σεπτέμβριο του 2021. Η SIPG έχει λάβει 25ετή παραχώρηση για τη διαχείριση της εγκατάστασης
Με βάση πληροφορίες που αρχίζουν το 2026, ακολουθούν οι βασικές πτυχές της διαχείρισης του λιμένα του κόλπου της Χάιφα από την SIPG:
Επιχειρησιακή Απόδοση και Τεχνολογία
Λειτουργίες «Έξυπνου Λιμένα»: Η SIPG έχει εφαρμόσει προηγμένες τεχνολογίες λιμένων, συμπεριλαμβανομένων αυτοματοποιημένων λειτουργιών ναυπηγείου, τηλεχειριζόμενου εξοπλισμού και ηλεκτρικών φορτηγών μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων.
Κέρδη Αποδοτικότητας: Το Bayport έχει βελτιώσει σημαντικά την αποδοτικότητά του, με την κατάταξη της περιοχής της Χάιφα στον Δείκτη Απόδοσης Λιμένων Εμπορευματοκιβωτίων (CPPI) να αυξάνεται από την 196η το 2021 σε 56η το 2023.
Επέκταση Χωρητικότητας: Το λιμάνι έχει σχεδιαστεί για να χειρίζεται τεράστια πλοία μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων (έως 24.000 TEU).
Ασφάλεια και προστασία: Παρά τις περιφερειακές εντάσεις, συμπεριλαμβανομένων των κινδύνων από την κρίση στην Ερυθρά Θάλασσα, η SIPG διατηρεί ασφαλείς λειτουργίες, με το λιμάνι να λειτουργεί ως κρίσιμο στοιχείο των υποδομών του Ισραήλ.
Στρατηγικό και Οικονομικό Πλαίσιο
Ανάκαμψη Επενδύσεων: Ο Διευθύνων Σύμβουλος της SIPG, Miao Qiang, δήλωσε προηγουμένως ότι, ως κατασκευαστής της εγκατάστασης, η εταιρεία επικεντρώνεται στις μακροπρόθεσμες λειτουργίες και στην ανάκτηση της σημαντικής αρχικής επένδυσης, με ορίζοντα κερδοφορίας 10 έως 15 ετών.
Σχέδια επέκτασης: Η SIPG συνέχισε να προχωρά με την επέκταση, με σχέδια για τον πιθανό διπλασιασμό της χωρητικότητας του λιμένα στα 2 εκατομμύρια TEU καθώς αυξάνεται ο όγκος εμπορίου.
Ανταγωνισμός: Το Bayport της SIPG λειτουργεί παράλληλα με το αρχικό λιμάνι της Χάιφα, το οποίο αποκτήθηκε από τον ινδικό όμιλο Adani και τον ισραηλινό όμιλο Gadot το 2023, αυξάνοντας τον ανταγωνισμό για το φορτίο.
Ρυθμιστικό Περιβάλλον: Η ισραηλινή κυβέρνηση έχει εξισορροπήσει τα οφέλη από την αποδοτικότητα που προσφέρει το SIPG με τις συνεχιζόμενες ανησυχίες για την ασφάλεια, ιδίως στο πλαίσιο του τριγώνου ΗΠΑ-Κίνας-Ισραήλ.
Προοπτικές για το 2026
Ρυθμιστικές Προσαρμογές: Από τις αρχές του 2025/2026, το Υπουργείο Μεταφορών του Ισραήλ προσαρμόζει τους κανονισμούς ώστε να επιτρέψει σε ιδιωτικά λιμάνια όπως το Bayport της SIPG να επεκτείνουν τις δραστηριότητές τους σε γενικά φορτία, αντί μόνο σε εμπορευματοκιβώτια και οχήματα, για έξι επιπλέον χρόνια.
Επιπτώσεις στην εφοδιαστική αλυσίδα: Το λιμάνι συνεχίζει να λειτουργεί ως κρίσιμος κόμβος, με το 99% των αγαθών να εισέρχονται στο Ισραήλ δια θαλάσσης, καθιστώντας την τεχνολογία της SIPG κλειδί για τη μείωση και, στη συνέχεια, τη διαχείριση του αυξημένου εμπορίου το 2026.
Τεχνολογική Εξάρτηση
Πάνω από 460 κινεζικές επενδύσεις έχουν καταγραφεί σε ισραηλινές εταιρείες υψηλής τεχνολογίας, κυρίως στους τομείς της κυβερνοασφάλειας και της τεχνητής νοημοσύνης (AI).
Υποδομές Μεταφορών: Η China Railway Tunnel Group (CRTG) και η PCCC έχουν αναλάβει την κατασκευή των γραμμών του μετρό (Light Rail) στο Τελ Αβίβ.
Ο «Δρόμος του Μεταξιού» και η Ενεργειακή Σκακιέρα
Η στάση της Κίνας καθορίζεται από το γιγαντιαίο σχέδιο Belt and Road Initiative (BRI). Για το Πεκίνο, το Ιράν είναι ένας κρίσιμος ενεργειακός κόμβος, αλλά ταυτόχρονα το Ισραήλ και οι μοναρχίες του Κόλπου είναι απαραίτητοι εμπορικοί εταίροι και τεχνολογικοί τροφοδότες.
Η Κίνα επιδιώκει τη σταθερότητα των ενεργειακών δρόμων και όχι τη στρατιωτική ανάφλεξη που θα διέλυε τις εφοδιαστικές αλυσίδες.
Η Κίνα δεν είναι ένας «αντιιμπεριαλιστικός» παίκτης. Είναι ένας συμμέτοχος στη λειτουργική επιβίωση του Ισραήλ. Για το Πεκίνο, το Ισραήλ είναι το «Silicon Valley» της Μέσης Ανατολής, απαραίτητο για την κινεζική τεχνολογική υπεροχή.
2. Το Ρωσικό Φυσικό Αέριο και η Γεωπολιτική της Ισορροπίας
Η Ρωσία του Πούτιν κινείται με μια ακόμα πιο κυνική διαλεκτική. Ενώ το Ιράν της παρέχει drones για το μέτωπο της Ουκρανίας, η Μόσχα διατηρεί ανοιχτούς διαύλους με το Τελ Αβίβ για λόγους ενεργειακούς και ασφαλείας: Η Ρωσία χρησιμοποιεί την ενέργεια και τη στρατιωτική παρουσία στη Συρία ως νόμισμα για τη διατήρηση των σχέσεων με το Ισραήλ.
Η Αντίφαση της Ανατολικής Μεσογείου - Φυσικό Αέριο και Novatek:
Η Ρωσία, μέσω της Novatek και άλλων ενεργειακών κολοσσών, ενδιαφέρεται άμεσα για τα κοιτάσματα φυσικού αερίου στην Ανατολική Μεσόγειο (Levantine Basin). Η στρατηγική της δεν είναι να συγκρουστεί με το Ισραήλ για το αέριο, αλλά να αποτελέσει τον «διαιτητή» που θα εξασφαλίσει ότι οι ροές ενέργειας προς την Ευρώπη και την Ασία δεν θα διακοπούν.
Η ρωσική Novatek (ο μεγαλύτερος ιδιωτικός παραγωγός αερίου της Ρωσίας) έχει εκφράσει επανειλημμένα ενδιαφέρον για τα κοιτάσματα της Ανατολικής Μεσογείου. Η Ρωσία δεν επιδιώκει την καταστροφή των ισραηλινών εξεδρών αερίου (Leviathan, Tamar), καθώς αποτελούν μέρος της παγκόσμιας ενεργειακής ισορροπίας που επηρεάζει τις τιμές της Gazprom.
Το «Πράσινο Φως» στη Συρία - Συμφωνίες Deconfliction:
Η Ρωσία επιτρέπει σιωπηρά στο Ισραήλ να επιχειρεί στη Συρία (χώρο ρωσικής επιρροής) κατά ιρανικών στόχων, με αντάλλαγμα τη μη εμπλοκή του Ισραήλ στον εξοπλισμό της Ουκρανίας.Υπάρχει επίσημος μηχανισμός deconfliction (αποφυγής σύγκρουσης) μεταξύ της ρωσικής βάσης στο Hmeimim και του ισραηλινού στρατού. Η Ρωσία επιτρέπει εκατοντάδες ισραηλινές αεροπορικές επιδρομές κατά ιρανικών στόχων στη Συρία, προκειμένου να διατηρήσει τον δικό της έλεγχο στην περιοχή. Αυτή η γεωοικονομική συναλλαγή γίνεται πάνω από τις πλάτες του «άξονα της αντίστασης»
Ρωσικό Πετρέλαιο μέσω Τρίτων: Αναλύσεις της Kpler δείχνουν ότι ρωσικό πετρέλαιο συνεχίζει να φτάνει στο Ισραήλ μέσω «σκιωδών» μεταφορτώσεων (ship-to-ship transfers) στη Μεσόγειο, παρακάμπτοντας την πολιτική ρητορική.
Ενεργειακοί Δρόμοι: Για τη Ρωσία, η διατήρηση του Ισραήλ ως οικονομικά σταθερού παίκτη είναι εγγύηση ότι η περιοχή δεν θα περιέλθει σε πλήρη αμερικανικό έλεγχο, αλλά ούτε και σε ένα χάος που θα απειλούσε τις ρωσικές βάσεις στην Ταρτούς.
Η Τραπεζική Διασύνδεση
ICBC και Bank of China: Οι μεγαλύτερες κρατικές τράπεζες της Κίνας διατηρούν υποκαταστήματα ή στρατηγικές συνεργασίες στο Ισραήλ (π.χ. η Bank of China άνοιξε υποκατάστημα στο Τελ Αβίβ για τη διευκόλυνση του BRI).
Το Στοιχείο: Αυτές οι τράπεζες χρηματοδοτούν τα έργα υποδομής (λιμάνια, μετρό) που κατασκευάζουν κινεζικές εταιρείες στο Ισραήλ, διασφαλίζοντας ότι η ισραηλινή οικονομία παραμένει ρευστή και λειτουργική παρά τις διεθνείς πιέσεις.
3. Η Αντιδιαλεκτική του «Αντιιμπεριαλισμού» των Κρατών
Εδώ έγκειται η μεγαλύτερη παγίδα για το λαϊκό κίνημα. Πολλοί αρνούνται να δουν ότι:
1. Η Κίνα χρειάζεται το Ισραήλ για την τεχνολογία και τις ΗΠΑ για την κατανάλωση.
2. Η Ρωσία χρειάζεται την αστάθεια στη Μέση Ανατολή για να ανεβαίνουν οι τιμές του πετρελαίου, αλλά όχι έναν ολοκληρωτικό πόλεμο που θα κατέστρεφε τις επενδύσεις της.
Όταν οι ισχυροί μεταβάλλουν την πραγματικότητα μέσω του Γνωστικού Πολέμου (όπως τα πλήγματα στην IRIB), επιδιώκουν τον πληροφοριακό ευνουχισμό μας. Θέλουν να πιστεύουμε ότι είμαστε πιόνια σε μια σύγκρουση «γιγάντων», όπου η Κίνα και η Ρωσία είναι οι «καλοί». Η αλήθεια είναι ότι αυτά τα έθνη-κράτη είναι παίκτες σε ένα παγκόσμιο καπιταλιστικό καζίνο.
4. Ο Λαός απέναντι στις Γεωοικονομικές Συμμαχίες
Είναι αντιδιαλεκτικό και ιδεαλιστικό να περιμένουμε από το Πεκίνο ή τη Μόσχα να σώσουν το Ιράν ή την Παλαιστίνη. Οι λαοί που υφίστανται γενοκτονία και οι κοινωνίες που δέχονται επιθέσεις (όπως η ιρανική) είναι, στην πραγματικότητα, «αναλώσιμα μεγέθη» στις λογιστικές καταστάσεις των μεγάλων δυνάμεων.
Ο θρυμματισμός της εθνικής συνοχής που επιδιώκουν οι ΗΠΑ-Ισραήλ μέσω του χάους, δεν θα αποτραπεί από κινεζικά κεφάλαια, γιατί αυτά τα κεφάλαια βρίσκονται ήδη στις τράπεζες του Τελ Αβίβ.
Η μόνη πραγματική αντιιμπεριαλιστική στάση είναι η αποκάλυψη αυτών των υπόγειων διαδρομών. Η απελευθέρωση δεν θα έρθει από τους ενεργειακούς δρόμους του μεταξιού, αλλά από την επίγνωση των λαών ότι κανένα κράτος-υπερδύναμη δεν είναι σύμμαχος της ελευθερίας τους, παρά μόνο των συμφερόντων του.
Αποδόμηση του Επιχειρήματος: «Και η ΕΣΣΔ έκανε εμπόριο με εχθρούς».
Οσοι παραθέτουν αυτό το επιχείρημα, χρησιμοποιούν έναν ιστορικό αναχρονισμό για να δικαιολογήσουν τη σημερινή γεωοικονομική σύμπλευση. Ιδού η κατάρριψή του με όρους του 2026:
Ποιοτική Διαφορά Οικονομίας:
Η ΕΣΣΔ είχε μια κλειστή, κεντρικά σχεδιασμένη οικονομία. Οι συναλλαγές της με τη Δύση ήταν «ανταλλακτικό εμπόριο» (barter) ή αγορές συγκεκριμένης τεχνολογίας/σιτηρών. Η σημερινή Κίνα είναι οργανικό κομμάτι του παγκόσμιου καπιταλιστικού συστήματος. Οι τράπεζές της (ICBC, Bank of China) είναι διασυνδεμένες με το SWIFT και το δολάριο. Δεν κάνει «εμπόριο ανάγκης», αλλά στρατηγικές επενδύσεις (FDI) στο Ισραήλ.
Ιδιοκτησία Υποδομών:
Η ΕΣΣΔ δεν αγόραζε ποτέ λιμάνια στο Ισραήλ, ούτε έχτιζε το μετρό του Τελ Αβίβ. Η Κίνα σήμερα κατέχει και λειτουργεί (μέσω της SIPG) την πύλη εφοδιασμού του Ισραήλ. Αυτό δεν είναι «εμπόριο», είναι δομική ενσωμάτωση.
Τεχνολογική Εξάρτηση:
Η Κίνα επενδύει σε ισραηλινές startups για να πάρει τεχνολογία AI που μετά ενσωματώνει στη δική της βιομηχανία. Υπάρχει μια αμφίδρομη σχέση εξάρτησης, όχι μια απλή πώληση προϊόντων.
Το Ιδεολογικό Κενό:
Η ΕΣΣΔ, έστω και τυπικά, υποστήριζε τον «προλεταριακό διεθνισμό». Η σημερινή Κίνα και Ρωσία δηλώνουν ρητά ότι δεν έχουν ιδεολογικό μέτωπο κατά του καπιταλισμού, αλλά επιδιώκουν μια «πολυπολική» διαχείρισή του. Το να συγκρίνεις την ΕΣΣΔ του '70 με την Κίνα του 2026 είναι σαν να συγκρίνεις ένα ιστιοφόρο με ένα πυρηνικό υποβρύχιο.
Η διαλεκτική δεν είναι «πίστη» σε σωτήρες. Είναι η μελέτη των αντιθέσεων. Οταν βλέπεις την Κίνα να κατέχει τις υποδομές του Ισραήλ και ταυτόχρονα να δηλώνει φίλος του Ιράν, η διαλεκτική σου λέει ότι η Κίνα δεν διαλέγει πλευρά, αλλά διαλέγει τον δρόμο του κεφαλαίου. Το να το αρνείσαι αυτό δεν σε κάνει αντιιμπεριαλιστή, σε κάνει ιδεαλιστή που εθελοτυφλεί μπροστά στη γεωοικονομία.
Πηγές:
Israel Central Bureau of Statistics (CBS): Monthly Foreign Trade Reports 2024-2026. Trading Economics: Israel Imports by Country Database. INSS Israel: "China-Israel Relations" Strategic Analysis. SIPG Official Reports: Management of Haifa Bay Port. Kpler & Lloyd’s List: Global Oil and Gas Movement Tracking Commun✮rios
Η πρόσφατη συνέντευξη του Ιάσονα Χανδρινού στον Δημήτρη Δανίκα σε γνωστή συστημική φυλλάδα, δεν ήταν μια ιστορική αναζήτηση, αλλά μια καλοστημένη παράσταση ιντριγκαδόρικης δημοσιογραφίας και ιστορικής ρηχότητας.
Από τη μία πλευρά, ο Δανίκας, πιστός στο ρόλο του επαγγελματία προβοκάτορα, στήνει διαρκώς παγίδες, προσπαθώντας να σύρει τη συζήτηση στο επίπεδο του κίτρινου ρεπορτάζ και της ποινικοποίησης της Αντίστασης.
Από την άλλη, ο Χανδρινός, ένας ιστορικός 42 ετών που θα όφειλε να διακρίνεται για το βάθος της ανάλυσής του, εμφανίζεται είτε να υποκύπτει στην εύνοια των φυλλάδων της δεξιάς, είτε να διακατέχεται από μια ανησυχητική άγνοια. Διαβάζοντάς τον, έχεις την αίσθηση ότι ξεφυλλίζεις έκθεση μαθητή της Β’ Γυμνασίου, γαλουχημένου με τα στερεότυπα των βιβλίων της χούντας και των μετέπειτα αστών συνεχιστών της.
Το πιο θλιβερό βέβαια είναι η κραυγαλέα αντίφαση με το ίδιο του το παρελθόν. Ο Χανδρινός, που κάποτε υπέγραψε μια αξιόλογη μελέτη για την Ο.Π.Λ.Α, φαίνεται σήμερα να ακυρώνει τα ίδια του τα γραπτά.
Τι μεσολάβησε;
Η απάντηση κρύβεται μάλλον στην ιδιοτελή ανάγκη για αναγνωρισιμότητα μέσα από τους μηχανισμούς των αστικών ΜΜΕ. Προκειμένου να διατηρήσει το «όνομά» του στην επικαιρότητα και να γίνει αρεστός στους κυρίαρχους κύκλους, θυσιάζει την επιστημονική του εγκυρότητα στο βωμό της ίντριγκας. Εκεί που κάποτε ανέλυε ιστορικά δεδομένα, τώρα υιοθετεί όρους όπως «σκοτεινό σημείο» και «βρώμικη δουλειά», αποκαλώντας προκλητικά «βρώμικη» την τιμωρία των δωσίλογων που αιματοκύλησαν την Αθήνα.
Η «χημεία» των δύο διολισθαίνει σε έναν μεταμοντέρνο κυνισμό: ισχυρίζεται ότι οι 200 πήγαιναν «με χαρά» για εκτέλεση επειδή η ζωή τους είχε «νόημα». Πρόκειται για μια χυδαία ψυχολογικοποίηση μιας συνειδητής πολιτικής θυσίας. Οι κομμουνιστές της Ακροναυπλίας δεν ήταν θρησκευτικοί φανατικοί σε έκσταση, ήταν μαχητές που εκτελέστηκαν από τους Ναζί επειδή παρέμεναν αλύγιστοι, την ώρα που ο Χανδρινός τους χαρακτηρίζει προκλητικά ως «πειθήνιους» κρατούμενους.
Εκεί όμως που η συνέντευξη διολισθαίνει σε έναν επικίνδυνο ιστορικό αμοραλισμό, είναι όταν ο Χανδρινός υιοθετεί την πιο σκοτεινή «ασφαλίτικη» προβοκάτσια, υπονοώντας ότι το ΚΚΕ άφησε τους 200 να εκτελεστούν για λόγους προπαγάνδας! Με αφορμή τη δραπέτευση του Παρτσαλίδη, ο Δανίκας πετάει το «τυρί» αναρωτώμενος γιατί άφησαν τους άλλους μέσα, και ο Χανδρινός σπεύδει να απαντήσει ότι ο φυλακισμένος κομμουνιστής έχει «μεγάλη αξία σε επίπεδο προπαγάνδας». Πρόκειται για μια βάναυση παραχάραξη της πραγματικότητας που θέλει την ηγεσία του Κόμματος να «επενδύει» στο αίμα των στελέχων της, μια ρητορική που ιστορικά ανήκει στους δήμιους και τους χαφιέδες της Ασφάλειας.
Η ρηχότητα συνεχίζεται όταν παρουσιάζει την Κατοχή ως έναν «αυτοσχεδιασμό» αρχαιολατρών Ναζί, βγάζοντας εντελώς από το κάδρο την ελληνική αστική τάξη και τα Τάγματα Ασφαλείας. Ο Εμφύλιος δεν ήταν ένα «έξυπνο γερμανικό σχέδιο» διχασμού, αλλά η συνειδητή επιλογή του παλιού πολιτικού κόσμου να οπλιστεί από τον κατακτητή. Όταν ο Δανίκας τον «τσιγκλάει» για τον Ζαχαριάδη, ο Χανδρινός αντί να υπερασπιστεί τα δεδομένα για το Νταχάου, αφήνει σκιές για «συνεννοήσεις» και «βόλτες στα γραφεία», τροφοδοτώντας την πιο σκοτεινή πρακτορολογία της δεκαετίας του '50.
Το αποκορύφωμα έρχεται με την απαξίωση του Δεκέμβρη του '44 ως «ένοπλης διαμαρτυρίας» μικροαστών που «φοβήθηκαν να γίνουν θύτες», ενώ ταυτόχρονα υιοθετεί την αντιδραστική θεωρία ότι η Αριστερά «ντύθηκε το ρόλο του θύματος». Είναι ντροπή για έναν ιστορικό να μιλά για «ρόλο θύματος» αναφερόμενος σε δεκάδες χιλιάδες εκτελεσμένους και εξόριστους. Στο τέλος, υποκύπτει πλήρως στο αφήγημα του Δανίκα, αφήνοντας αναπάντητο το κλισέ «ευτυχώς που έχασε το ΚΚΕ», και υποβαθμίζει την ψήφο στο Κόμμα σε έναν απλό «συναισθηματισμό», λες και η πάλη του σήμερα είναι ένα ψυχαναλυτικό τραύμα.
Χανδρινός και Δανίκας θέλουν μια Ιστορία αποστειρωμένη, χωρίς ταξική ουσία, όπου οι 200 της Καισαριανής είναι απλώς «φωτογραφίες προς πώληση στο eBay». Η Καισαριανή και ο Δεκέμβρης όμως δεν είναι «άβολα τραύματα»· είναι τα φωτεινά ορόσημα ενός λαού που δεν έσκυψε το κεφάλι. Όσο κι αν κάποιοι πασχίζουν να τα θάψουν κάτω από ιντριγκαδόρικες ερωτήσεις και παιδαριώδεις αναλύσεις επιπέδου Γυμνασίου για να εξυπηρετήσουν την καριέρα τους, η αλήθεια παραμένει αλώβητη:
Η Καισαριανή δεν ήταν ένα επικοινωνιακό σύμβολο, αλλά η κορυφαία στιγμή μιας συνειδητής σύγκρουσης με τον φασισμό, την οποία το ΚΚΕ καθοδήγησε με το αίμα των καλύτερων παιδιών του. Η Ιστορία δεν είναι "εναλλακτικό σενάριο" για να παίζουν οι αναθεωρητές, αλλά η ζωντανή παρακαταθήκη ενός λαού που, όταν αποφασίζει να γίνει θύτης της μοίρας του, δεν τον σταματούν ούτε οι δήμιοι, ούτε οι κονδυλοφόροι τους.
Κατά τη διάρκεια των μακρών μηνών και ετών κατά τα οποία οι πολιτικοί εξόριστοι αναγκάστηκαν να ζήσουν στην Πόντσα, ενώ ήταν αποφασισμένοι να αντιμετωπίσουν τα καθημερινά προβλήματα, ποτέ δεν χαλάρωσαν την επαγρύπνησή τους στον αγώνα τους ενάντια στον φασισμό και πάντα προέβαλαν τον εαυτό τους σε μελλοντικά σχέδια στα οποία η βεβαιότητα της νίκης δεν τους εγκατέλειψε ποτέ.
Απόδειξη αυτού είναι οι στίχοι ενός τραγουδιού με τίτλο «Στο βιβλίο, στο άροτρο, στο σφυρί», του οποίου ο συγγραφέας είναι άγνωστος με βεβαιότητα, αλλά το οποίο αποδίδεται στον Έτζιο Ταντέι, έναν ελευθεριακό κομμουνιστή από το Λιβόρνο, ο οποίος ήταν περιορισμένος στο νησί μας από τον Σεπτέμβριο έως τον Δεκέμβριο του 1935 και ο οποίος αργότερα έγινε συγγραφέας.
Έτζιο Ταντέι 1895-1956
Το κείμενο ανακτήθηκε από δύο ερευνητές, τον Φαλαβόλτι και τον Λεονάρλο Σετιμέλι, ο δεύτερος δημοσιογράφος, μουσικολόγος και τηλεοπτικός σκηνοθέτης, καθώς και επικεφαλής τη δεκαετία του 1970, ως τραγουδιστής και ηθοποιός, του μουσικού συγκροτήματος «Canzoniere Internazionale».
Το παρέλαβαν από τη Λίνα Αντονέλι, κόρη του Βιρτζίλιο Εγίστο Αντονέλι, ενός αναρχικού από το Λιβόρνο που περιορίστηκε πρώτα στο Βεντοτένε και στη συνέχεια στην Πόντσα, από όπου έφυγε στις 24 Ιανουαρίου 1936. Η Λίνα άκουγε συχνά τον πατέρα της να το τραγουδάει και θυμόταν τους στίχους.
Virgil Egisto Antonelli 1904-1982
Οι δύο ερευνητές, στη συλλογή τους με σοσιαλιστικά και κομμουνιστικά τραγούδια, το συμπεριέλαβαν με τον τίτλο Canto dei confinati και άλλαξαν μια λέξη στον πρώτο στίχο, αντικαθιστώντας το άροτρο με το δρεπάνι , το οποίο ταίριαζε περισσότερο σε σοσιαλιστές και κομμουνιστές.
Όταν εργαζόμαστε με προφορική μνήμη, μπορεί κανείς να συναντήσει διαφορετικές παραλλαγές και οι Σετιμέλι και Φαλαβόλτι δεν αποτέλεσαν εξαίρεση: βρήκαν δύο άλλες στροφές οι οποίες, αυτή τη φορά, υποδείχθηκαν από έναν άλλο αναρχικό από το Λιβόρνο, τον Νέλλο Μαλακάρνε, ο οποίος ήταν περιορισμένος στην Πόντσα από τις 2 Ιουνίου 1933 έως τις 6 Σεπτεμβρίου 1939.
Leoncarlo Settimelli 1937-2011
Τώρα, αν οι στίχοι αποδίδονταν στον Ταντέι ως μελλοντικό συγγραφέα, ο Νέλλο πιθανότατα συνέβαλε στη μουσική, καθώς έψαχνε στίχους και παρτιτούρες, όπως λέει ένας άλλος εγκλωβισμένος, ο Ουμπέρτο Γκρέιτι από την Τεργέστη, σε μια επιστολή προς τη σύζυγό του, όπου της ζητά να τους πάρει από κάποιους συγγενείς και να τους φέρει στην Πόντσα όταν θα πήγαινε εκεί επειδή «ο Μαλακάρνε είναι εδώ που μου τα ζητάει πάντα [σ.σ. τραγούδια] και άφησα να του ξεφύγει μια μισή υπόσχεση για να τον ικανοποιήσω» .
Η ταυτόχρονη παρουσία των τριών αναρχικών από το Λιβόρνο, οι οποίοι γνωρίζονταν καλά μεταξύ τους, υποδηλώνει ότι είναι πολύ πιθανό το τραγούδι να προέρχεται από την Πόντσα και να το έφεραν μαζί τους στην πατρίδα τους αργότερα.
Εδώ είναι οι στίχοι όπως τους μετέφερε η Λίνα Αντονέλι και αμέσως μετά τις στροφές που υπαγόρευσε ο Μαλακάρνε.
Στο βιβλίο, στο άροτρο, στο σφυρί, η τυραννική αστική τάξη μας έσκισε τις χειροπέδες από τους καρπούς και μας εξόρισε σε μια βάρκα σε ένα μακρινό νησί. Και τώρα στεκόμαστε γαλήνια στον ύφαλο , σταθεροί στο πνεύμα και με περήφανο μέτωπο.
Θα χρειαστεί μόνο να υφάνουμε μια σημαία και μια θέληση. Είμαστε αναγκασμένοι για μια ιδέα, αλλά ιππότες της ανθρωπότητας. Είμαστε εγκληματίες και ένοχοι που έχουμε εκδιώξει τον λόγο της πίστης και της αγάπης. Το σύνθημά μας είναι ένα τολμηρό πρόγραμμα: «στον καθένα τον καρπό του κόπου του». Αυτό είναι το όνειρο, η φρικτή τρέλα, αυτή η ιερή ουτοπία του ισχυρού.
Θα χρειαστεί μόνο να υφάνουμε μια σημαία και μια θέληση, είμαστε αναγκασμένοι να αγωνιστούμε για μια ιδέα αλλά είμαστε ιππότες της ανθρωπότητας.
Και όταν την αυγή της πολυαναμενόμενης ημέρας το λευκό πανί σαλπάρει, θα δώσουμε στους αγαπημένους μας ένα ανταποδοτικό φιλί , και στην αγκαλιά μας οι καρδιές μας θα χοροπηδήσουν. Και τώρα και για πάντα, εμείς οι άθλιοι όχλοι θα πολεμήσουμε αυτή την πικρή μάχη.
Θα χρειαστεί μόνο να υφάνουμε μια σημαία και μια διαθήκη, μας αναγκάζει μια ιδέα, αλλά είμαστε ιππότες της ανθρωπότητας.
Στίχοι του Μαλακάρνη:
Πόσες φορές έχω κλάψει και ντρέπομαι για τον πόνο μου, τώρα ξυπνάω από ένα κακό όνειρο και σε βλέπω στην κακία σου;
Αλλά τώρα και πάντα για τη μεγάλη μάχη θα καταστρέψουμε το άθλιο πλήθος που πρέπει να νικήσουμε για το ιδανικό και για την ελευθερία, είμαστε αναγκασμένοι από μια ιδέα, αλλά ιππότες της ανθρωπότητας.
Maria Torrigiani και Apolide Ensemble Στο βιβλίο, στο άροτρο και στο σφυρί (τραγούδι των περιορισμένων) διασκευές του Marco Del Giudice απόσπασμα από το CD Το άσπρο πανί που θα σαλπάρει το κύμα
Ιστορία του Τραγουδιού των Περιορισμένων της Ούστικα 1927 Στο άλμπουμ «Canti dei Lager» του Sergio Liberovici υπάρχει μια ηχογράφηση που ερμήνευσε ο Silverio Pisu το 1966. Στο κείμενο εμφανίζεται ένα άλλο τραγούδι γνωστό ως «Al libro, all'aratro ed al martello» που εκδόθηκε από τους Catanuto και Schirone στον τόμο «Il canto anarchico in Italia», του οποίου η μελωδία είναι παρμένη από ένα τραγούδι του 1920 που τραγούδησε ο τενόρος Cav.Elpidio Gaiotto με τίτλο «Mamma non l'amo più» (Υπάρχει ακόμα στο YouTube). Το τραγούδι των Περιορισμένων της Ούστικα 1927 που ερμήνευσε ο Coro Ingrato βασίζεται στη μελωδία του «Canto dei malfattori», καθώς στο έντυπο υλικό που κατασχέθηκε εκείνη την εποχή από τον αναρχικό Boldrini και κατέληξε στα Κεντρικά Κρατικά Αρχεία, ο συγγραφέας είχε σαφώς υποδείξει ότι η μελωδία που συνόδευε το κείμενο ήταν ακριβώς το Canto dei Malfattori. Ο Αντόνιο Γκράμσι εξορίστηκε στην Ούστικα το 1927, το 1926, αλλά παρέμεινε εκεί μόνο για 44 ημέρες. Ένα αντίγραφο αυτού του εγγράφου φυλάσσεται στο αρχείο της FAI στο Μιλάνο, στη Vialle Monza.
«ΟΙ ΤΑΡΑΧΕΣ ΜΑΣ ΕΧΟΥΝ ΕΞΟΡΙΣΕΙ ΑΠΟ ΤΗΝ ΣΤΟΡΓΗ ΜΑΣ ΚΑΙ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΑΣ. ΗΘΕΛΑΝ ΝΑ ΜΑΣ ΠΕΡΙΟΡΙΣΟΥΝ ΣΕ ΑΥΤΑ ΤΑ ΓΕΛΑΣΤΑ ΝΗΣΙΑ ΜΟΝΟ ΕΠΕΙΔΗ ΣΤΙΣ ΚΑΡΔΙΕΣ ΜΑΣ ΥΠΑΡΧΕΙ ΠΙΣΤΗ ΚΑΙ ΕΛΠΙΔΑ ΓΙΑ ΑΔΕΛΦΙΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ, ΓΙΑ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ ΚΑΙ ΓΙΑ ΚΑΛΟΣΥΝΗ. ΑΛΛΑ ΑΝ ΗΤΤΗΘΟΥΜΕ ΤΩΡΑ, ΔΕΝ ΘΑ ΑΛΛΑΞΟΥΜΕ ΓΙΑ ΑΥΤΟ, ΤΟ ΙΔΑΝΙΚΟ ΠΟΥ ΠΑΝΤΑ ΟΜΟΡΦΩΝΟΥΜΕ ΣΤΟΝ ΠΥΡΟ ΠΟΥ ΘΑ ΚΟΥΡΑΖΟΥΜΕ ΔΕΝ ΜΑΣ ΤΡΑΥΜΑΤΙΖΕΙ ΟΥΤΕ ΜΑΣ ΛΥΓΙΖΕΙ. Ο ΤΡΟΜΟΣ ΤΗΣ ΚΑΤΑΠΙΕΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΞΟΡΙΑ, Η ΠΑΡΑΤΑΞΗ ΕΠΑΝΕΝΣΩΜΑΤΩΝΕΤΑΙ ΟΛΟ ΚΑΙ ΠΙΟ ΠΙΟ. ΘΕΛΟΥΜΕ ΤΗΝ ΕΠΑΝΑΣΤΑΤΡΙΑ ΠΟΥ ΦΛΕΓΕΙ ΤΙΣ ΚΑΡΔΙΕΣ ΜΑΣ ΜΕ ΤΟΝ ΜΑΝΔΥΑ ΤΗΣ ΛΑΜΠΡΗΣ ΤΗΣ. ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ ΘΑ ΤΟ ΥΠΟΔΕΙΞΕΙ ΣΤΟΥΣ ΛΑΟΥΣ ΤΗΣ ΓΗΣ. ΠΡΟΣΚΑΛΩΝΤΑΣ ΤΟΥΣ ΝΑ ΠΟΛΕΜΗΣΟΥΝ ΚΑΙ ΝΑ ΝΙΚΗΣΟΥΝ ΤΗΝ ΚΟΣΜΙΚΗ ...ΕΓΩΤΗ ΤΟΥΣ ΛΑΟΥΣ ΤΗΣ ΓΗΣ. ΠΡΟΣΚΑΛΩΝΤΑΣ ΤΟΥΣ ΝΑ ΠΟΛΕΜΗΣΟΥΝ ΚΑΙ ΝΑ ΝΙΚΗΣΟΥΝ ΤΗΝ ΚΟΣΜΙΚΗ ΕΓΩΤΗ ΤΟΥΣ ΛΑΟΥΣ ΤΗΣ ΓΗΣ».
«Ορκίζομαι εις τον Θεόν τον άγιον τούτον όρκον, ότι θα υπακούω τυφλώς εις τας διαταγάς του Ανωτάτου Αρχηγού του Γερμανικού Στρατού Αδόλφου Χίτλερ... Γνωρίζω καλώς ότι διά πάσαν αντίρρησιν προς τας διαταγάς μου, θέλω τιμωρηθή παρά των Γερμανικών Στρατιωτικών Νόμων.»
Ο Ορκος των μαχητών του ΕΛΑΣ:
«Ορκίζομαι ότι θα αγωνιστώ έως την τελευταία ρανίδα του αίματός μου για την πλήρη απελευθέρωση, την ακεραιότητα και την ανεξαρτησία της Πατρίδας. Για την περιφρούρηση των συμφερόντων του ελληνικού λαού και την αποκατάσταση και τον σεβασμό των λαϊκών ελευθεριών.»
Η σύγκριση των παραπάνω όρκων δεν αποτελεί απλώς μια φιλολογική άσκηση, αλλά την αδιαμφισβήτητη απόδειξη μιας βαθιάς ιστορικής αντίφασης που διατρέχει το ελληνικό κράτος μέχρι σήμερα.
Μετά τη δημοσιοποίηση των φωτογραφιών των 200 εκτελεσμένων της Καισαριανής, παρατηρούμε μια απεγνωσμένη επικοινωνιακή προσπάθεια να παρουσιαστούν οι ήρωες αυτοί ως «αποστειρωμένοι» πατριώτες, αποσιωπώντας πλήρως την κομμουνιστική τους ταυτότητα.
Η αντίφαση αυτή καθίσταται εξόφθαλμη αν αναλογιστούμε ότι το ίδιο κράτος, το οποίο σήμερα δυσκολεύεται να αναγνωρίσει την ιδεολογία των θυμάτων της Καισαριανής, επί δεκαετίες αναγνώριζε ως εθνικά ωφέλιμη την υπηρεσία των θυτών τους.
Οι Ταγματασφαλίτες ως κρατικοί λειτουργοί εντάχθηκαν στον διοικητικό ιστό της χώρας, καθώς το μετεμφυλιακό κράτος φρόντισε να τους ενσωματώσει πλήρως. Με διατάξεις όπως ο Ν. 971/1949, η πολιτεία αναγνώρισε ως «εθνική αντίσταση» μόνο δεξιές ή μη εαμικές οργανώσεις (π.χ. ΕΔΕΣ, ΕΚΚΑ), αποκλείοντας το ΕΑΜ-ΕΛΑΣ.
Παράλληλα, με μεταγενέστερες ρυθμίσεις, κυρίως κατά την περίοδο της δικτατορίας μέσω του Ν.Δ. 179/1969, δόθηκε η δυνατότητα σε όσους υπηρέτησαν στα Τάγματα Ασφαλείας να προσμετρήσουν εκείνο το διάστημα ως συντάξιμο χρόνο.
Η θεσμική επιβράβευση της συνεργασίας με τον κατακτητή ολοκληρώθηκε μέσα από τη νομιμοποίηση της προϋπηρεσίας τους στο Δημόσιο και τον Στρατό, την ίδια στιγμή που οι πραγματικοί αντιστασιακοί οδηγούνταν στις εξορίες.
Αυτή η «ιδιαιτερότητα» της Ελλάδας επισφραγίστηκε με την παρωδία των δικών των δοσιλόγων. Ενώ στην υπόλοιπη Ευρώπη οι συνεργάτες των Ναζί τιμωρήθηκαν παραδειγματικά, στην Ελλάδα οι περισσότερες καταδίκες των ειδικών δικαστηρίων δοσιλόγων είτε μετατράπηκαν σε ελαφρές ποινές είτε απονεμήθηκαν χάριτες μέσα σε ελάχιστα χρόνια.
Η πιο μελανή σελίδα αυτής της κρατικής συνέργειας γράφτηκε με την παράδοση των πολιτικών κρατουμένων στους κατακτητές. Οι 200 της Καισαριανής ήταν δεσμώτες της Ακροναυπλίας και των φυλακών της 4ης Αυγούστου, τους οποίους το ελληνικό κράτος αρνήθηκε να απελευθερώσει και παρέδωσε στους Ναζί.
Τίποτα όμως δεν φωτίζει περισσότερο το χάσμα ανάμεσα στον πραγματικό πατριωτισμό και τον κρατικό δοσιλογισμό όσο η στιγμή που το Στρατόπεδο Χαϊδαρίου πάγωσε στο άκουσμα του ονόματος του Ναπολέοντα Σουκατζίδη. Οταν ο διοικητής Φίσερ του πρόσφερε χάρη, ο Σουκατζίδης αρνήθηκε να εξαιρεθεί αν δεν απελευθερώνονταν και οι υπόλοιποι 199.
Παραδίδοντας τη σφυρίχτρα και τα χαρτιά του στον διερμηνέα Θανάση Μερεμέτη, τα λόγια του αποτελούν την απόλυτη παρακαταθήκη:
«Θανάση, μη ξεχνάς ποτέ πως είσαι Ελληνας κρατούμενος και εξυπηρετείς Ελληνες αγωνιστές. Να είσαι πάντα καλός και μαλακός μαζί τους. Στο πρόσωπό σου αποχαιρετώ όλους. [...] Στα χέρια σου τους εμπιστεύομαι. Στάσου πάντα καλός. Εχε γεια!»
Χρειάστηκε να φτάσουμε στον Νόμο 1285/1982 για να αναγνωριστεί η Εθνική Αντίσταση στην ολότητά της. Μέχρι τότε, η επίσημη ιστορία θεωρούσε «εθνικό χρόνο» την προδοσία και «ποινικό αδίκημα» την αντίσταση.
Σήμερα, η προσπάθεια να παρουσιαστούν οι 200 κομμουνιστές της Καισαριανής ως «αποστειρωμένοι» πατριώτες αποτελεί μια δεύτερη εκτέλεση της μνήμης τους και μια ακόμη ιστορική πρόκληση. Πρόκειται για εκείνους τους αγωνιστές που το κράτος παρέδωσε σιδηροδέσμιους στους Ναζί, όταν για μισό αιώνα το ίδιο σύστημα θεωρούσε «νόμιμη υπηρεσία» την πίστη στον όρκο του Χίτλερ.
Ο όρος «πατριώτης» δεν είναι μια κενή περιεχομένου λέξη. Ανήκει ιστορικά και εκ του αποτελέσματος σε εκείνους που υπερασπίστηκαν την πατρίδα με το αίμα τους, την ώρα που η αστική τάξη προήγαγε τους ταγματασφαλίτες.
Οι 200 της Καισαριανής δεν εκτελέστηκαν ως αφηρημένα σύμβολα, αλλά ως Συνειδητοποιημένοι Κομμουνιστές Πατριώτες, δίνοντας νόημα στις λέξεις που άλλοι προσπάθησαν να εξαγοράσουν με συντάξεις δοσιλογισμού.
Ταγματασφαλίτες και χωροφύλακες οδηγούν αιχμάλωτους αντιστασιακούς στο Χαϊδάρι το 1944
